ទំព័រស្លឹករឹត

Showing posts with the label ប្រវត្តិកវីនិពន្ធShow all

ជីវប្រវត្តិលោកឧកញ៉ា នូ កន

ជីវប្រវត្តិ លោកឧកញ៉ា នូ កន កើតនៅឆ្នាំ១៨៧៤ នៅអង្គតាសោម ស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ ។ មាតាឈ្មោះ នូ បិតាឈ្មោះ អ៊ុក ។ អាយុ ៩ឆ្នាំ បានទៅរៀនវត្តត្នោត អាយុ ១៤ឆ្នាំ បួសជាសាមណេរបានមួយវស្សា អាយុ ១៧ឆ្នាំ ចូលធ្វើជាស្មៀនចៅហ្វាយខេត្តទ្រាំង ឆ្នាំ១៨៩១ ចូលធ្វើការក្នុងវាំងបាន៤ឆ្នាំ ឆ្នាំ១៩០២ ប្រឡងជាប់លេខ១ផ្នែកអក្សរសាស្រ្ត រាជការបារាំងចាត់បន្តវិជ្ជាខាងច្បាប់នៅក្រុងប៉ារីស លុះត្រឡប់វិញ បានធើ្វជាចៅហ្វាយខេត្ត្កំពង់សៀម

ប្រវត្តិកវីម្ចាស់ស្ទឹងសង្កែ គង្គ ប៊ុនឈឿន

កវីម្ចាស់ស្ទឹងសង្កែ គង្គ ប៊ុនឈឿន កើតនៅថ្ងៃ ១៨ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៩៣៩ នៅភូមិចំការសំរោង ឃុំចំការសំរោង ស្រុក បាត់ដំបង ខេត្តបាត់ដំបង ។ ឪពុកឈ្មោះ គង្គ ឈិន(ស្រុកកំណើតនៅ ខេត្តតាកែវ) ម្តាយឈ្មោះ ម៉រ ភឹង(បាត់ដំបង) ។ លោកបានចូលប្រឡូកក្នុងវិស័យតែងនិពន្ឋ ចាប់តាំងពីកំឡុងឆ្នាំ ១៩៥៥ មក រហូតបានប្រលងជាប់លេខមួយ ជាលើកដំបូង នៅក្នុង ឱកាសមហោស្រពអក្សរសិល្ប៍មួយ នៅក្នុងខេត្តបាត់ដំបងក្នុងឆ្នាំ១៩៥៧ ក្នុងស្នាដៃឈ្មោះ ” ស្នេហាលុះអវសាន”។

ជីវប្រវត្តិលោក វ៉ាន់ឌី កាអុន

លោក វ៉ាន់ឌី កាអុន ជាអ្នកស្រាវជ្រាវ និង អ្នកនិពន្ធខ្មែរម្នាក់ ដែលបានលះបង់ពេល វេលានៃ ជីវិតរបស់លោកដើម្បីសរសេរស្នាដៃប្រវត្តិសាស្ត្រ អក្សរសិល្ប៍ខ្មែរ-បារាំង សង្គមសាស្ត្រ និងទស្សនវិជ្ជា។ ១.ប្រវត្តិសង្ខេប – កើតនៅថ្ងៃទី១៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៤២ នៅភ្នំពេញ។ ២.ការសិក្សា – លោក វ៉ាន់ឌី កាអុន បានបំពេញវិជ្ជានៅបឋមសិក្សា និងមធ្យមសិក្សាក្នុងក្រុងភ្នំពេញ។ បន្ទាប់ពីបានប្រឡងជាប់មធ្យមសិក្សាប័ត្រ លោកបានចូលរៀននៅមហាវិទ្យាល័យគរុកោសល្យ ហើយបានទទួលតំណែងជាសាស្ត្រាចារ្យភាសាបារាំងនៅអនុវិទ្យាល័យព្រៃ នប់ក្នុងខេត្តកំពត។

ជីវប្រវត្ដិអ្នកភិរម្យភាសាអ៊ូ ហៅង៉ុយ

អ្នកភិរម្យភាសាអ៊ូ ឈ្មោះពេញ អ៊ុក អ៊ូ ហៅង៉ុយ កើតនៅគ.ស ១៨៦៥ ព.ស ២៤០៨ នៅភូមិអណ្ដូងស្វាយ ឃុំកំបូល ស្រុកភ្នំពេញ ខេត្ដកណ្ដាល។ បិតាលោក នាម អ៊ុក ធ្វើមេឃុំកំបូល មានគោរម្យងារជាចៅពញា ធម្មធារា។ ចៅពញាអ៊ុក ជាប់សាច់ ញាតិនឹងម្ចាស់ប៉ុក។ មាតាលាកនាម អៀង ជាបុត្រី របស់ចៅពញាម៉ុក មេឃុំ ស្ពានថ្ម ស្រុកជាមួយគ្នា។ មាតានិងបិតា លោកជាកូនទីពីរនៅក្នុងគ្រួសារ។ កាលនៅពីវ័យ កុមារ លោកបានរៀនសូត្រលេខនព្វន្ដអក្សរសាស្រ្ដនៅវត្ដបឹងចក ភូមិបែកស្គរ ឃុំបែក ចាន ក្នុងស្រុក កំណើតរបស់លោក។ អំពីកុមារភាព កុមារ អ៊ុក អ៊ូ ជាក្មេងម្នាក់ឧស្សាហ៍រៀនសូត្រ។ លោកបានបួសជាសាមណេរ នៅក្ន…

ព្រះរាជជីវប្រវត្តិ សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ គណៈមហានិកាយ ជួន ណាត ជោតញ្ញាណោ

សម្តេចព្រះសង្ឃបរាជ ទ្រង់ប្រសូតនៅថ្ងៃអង្គារ៏ ១១ រោច ខែផល្គុន ឆ្នាំវក ឆស័កព.ស ២៤២៧ ឆ្នាំវក គឺថ្ងៃទី១១ ខែមិនា នៅភូមិកំរៀងសង្កាត់រកាកោះ ស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ សម្តេចជា ព្រះជាតិក្នុង ត្រកូលកសិករព្រះមាតាសម្តេច នាមយក់ ព្រះបិតា នាម ព្រហ្ម ជួន ។ គ្រួសារនេះមានបុត្រតែពីរនាក់គឺ អង្គសម្តេចព្រះសង្បរាជនិងលោកអ្នកឧញ៉ាសោភណមមន្រ្តី ជួននុត ជាព្រះ អនុជនៃ សម្តេច ព្រះសង្ប រាជ ។ កុមារបរិច្ចេទ កំណត់អំពីភាពនៃកុមារ សម្តេចកាលនៅកុមារភាព មានព្រះជន្មាយុរវាង ១២ឆ្នាំព្រះមាតាបិតាបាននាំយកទៅផ្ទុក ផ្ទក់អោយរៀន សូត្រអក្សរសាស្រ្តរបស់ជាតិក្នុងសំណាក់លោកគ្រូសូត្រសាំ្តនាម…

ជីវប្រវត្តិលោក នូ ហាច

ក. ជីវប្រវត្តិ៖ កើតនៅថ្ងៃទី២៦ មិថុនា ១៩១៦ នៅកំពង់ព្រះ ស្រុកសង្កែ ខេត្តបាត់ដំបង។ បិតានាម ឃួន នៅ មាតានាម ឱ រមួច។ ពីកុមារធ្លាប់បានបួសរៀននៅវត្តក្នុងភូមិកំណើត រៀនអក្សរចេះមើលសាស្ត្រាបានយ៉ាងស្ទាត់។ ឆ្នាំ ១៩៣២ បានប្រឡងជាប់ចូលរៀននៅអនុវិទ្យាល័យស៊ីសុវត្ថិរហូតដល់ឆ្នាំ១៩៣៩ ក្រោយដែលជាប់មធ្យមសិក្សាបត្រភាគទី១ ហើយលោកបានចូលធ្វើការជាចៅក្រម ផ្លាស់មកភ្នំពេញវិញក្រោយពីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍។ ឆ្នាំ១៩៤៧ បានទៅបម្រើនៅក្រសួងឃោសនាការកាន់កាប់ខាងការផ្សាយកាសែតនៅកម្ពុជា ឆ្នាំ១៩៤៨ ធ្វើជាលេខាផ្ទាល់របស់ទ្រង់យុត្តិវង្ស កាលទ្រង់ជានាយករដ្ឋមន្ត្រី។ បន្ទាប់ពីទ្រង់យុត្តិវង្សសុគតទៅ លោក…

ជីវប្រវត្តិលោក ទី ជីហួត

ក. ជីវប្រវត្តិ ៖ កើតថ្ងៃទី១០ កុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៥២ មានស្រុកកំណើតនៅភូមិត្រពាំងស្លា ឃុំត្រពាំងសាប ស្រុកបាទី ខេត្តតាកែវ ទទួលមរណភាពនៅថ្ងៃទី០៣ មិថុនា ឆ្នាំ១៩៨៧ នៅរាជធានីភ្នំពេញ។ ខ. ប្រវត្តិការងារ ៖ មុនឆ្នាំ១៩៧៥ ជាងកាត់សក់ជិតផ្សារអូរឫស្សី ភ្នំពេញ ជាសិស្សសាលារៀនផង ដើរលក់នំប៉័ង លក់ប៉ោងៗ បម្រើតុតាមហាង (ដើម្បីចិញ្ចឹមក្រុមគ្រួសារក្នុងនាមជាកូនច្បង) គេចាប់ធ្វើទាហាន ក្រោយឆ្នាំ១៩៧៥ ជម្លៀសទៅស្រុកខាងម្តាយ នៅភូមិកោះតូច ឃុំតាលន់ ស្រុកស្អាង ខេត្តកណ្តាលបាន៦ខែ ខ្មែរក្រហមបញ្ជូនទាំងគ្រួសារឲ្យទៅនៅភូមិត្រពាំងថ្ម សង្គាត់ប៉ោយចារ ស្រុកភ្នំស្រុក ខេត្តបាត់ដំបង មានការងារជាអ្…

ជីវប្រវត្តិសង្ខេបលោក ញ៉ុក ថែម

ក. ជីវប្រវត្តិសង្ខេប៖ កើតនៅថ្ងៃទី២២ មិថុនា ១៩០៣ នៅឃុំស្វាយប៉ោ ស្រុកសង្កែ ខេត្តបាត់ដំបង បិតាឈ្មោះ ញ៉ុក ញ៉ មាតាឈ្មោះ ហៀក ជាកសិករនៅភូមិអូតាគី ឃុំជ្រៃ ស្រុកបាត់ដំបង ខេត្តបាត់ដំបង កាលពីកុមារភាពគឺក្នុងឆ្នាំ១៩១៣ លោកបានទៅបួសរៀននៅវត្តពោធិវាល ស្រុកសង្កែ ខេត្តបាត់ដំបង។ លោកបានសិក្សាអក្សរសាស្រ្តជាតិក្នុងសំណាក់លោកគ្រូសូត្រ អ៊ីវ ទូច នៅវត្តពោធិវាល នៅឆ្នាំ១៩១៨ លោកបានបព្វជ្ជាជាសាមណេរ ហើយបានសិក្សាធម៌វិន័យ និងភាសាបាលីក្នុងសំណាក់គ្រូអាចារ្យផ្សេងៗក្នុងខេត្តបាត់ដំបង ឆ្នាំ១៩១៩ បានទៅបន្តវិជ្ជានៅបាងកក ប្រទេសថៃ។ លោកបានជាប់សញ្ញាបត្រធម្មសិក្សាថ្នាក់ត្រីនៅអំឡុងឆ្នាំ១៩២…

ប្រវត្តិសង្ខេបបណ្ឌិតមហា ឈឹម សុមន៍

ក. ជីវប្រវត្តិសង្ខេប៖ កើតក្នុងឆ្នាំ ១៩០៥ ព.ស ២៤៥០ នៅឃុំបសែត ស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ អាយុ ១២ឆ្នាំ បួសជាសាមណេរ សិក្សាក្នុងសំណាក់ព្រះគ្រូអាចារ្យកន នៅឃុំវាល ស្រុកគងពិសី អាយុ ២០ឆ្នាំ ចូលរៀនកច្ចាយនៈវេយ្យាករណ៍ និងសម្ព័ន្ធម្តងទឿតក្នុងសំណាក់ព្រះតេជគុណព្រះវិភទ្ទញ្ញាណសោម ឡុច (មហា៤ប្រយោគ) វត្តលង្កា ក្រុងភ្នំពេញ អាយុ ២១ឆ្នាំ ឧបសម្បទាជាភិក្ខុភាវៈ ជាសិស្សសាលាបាលីជាន់ខ្ពស់ ក្រុងភ្នំពេញ ក្នុងឆ្នាំដដែល លោកបានប្រឡងជាប់សាលាបាលីជាន់ខ្ពស់ ហើយបានធ្វើជាគ្រូឧទ្ទេសាចារ្យ បង្រៀនបាលីនៅវត្តលង្កាកុសុមារាម ក្រុងភ្នំពេញ ទទួលអនិច្ចកម្មនៅឆ្នាំ ១៩៧៥ ខ. ឋានៈ និងតួនាទី៖ ជាគ្រ…

ព្រះជីវប្រវត្តិសង្ខេបភិក្ខុសោម

ក. ជីវប្រវត្តិសង្ខេប៖ កើតនៅគ.ស ១៨៥២ នៅឃុំកំព្រៅ ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល ខេត្តព្រៃវែង បិតានាម ងួន មាតានាម យិន ជាកសិករ បានចូលសិក្សានៅសាលាវត្តរហូតដល់អាយុ ១៥ឆ្នាំ បានបួសជាសាមណេរនៅវត្ត "ឥន្ទកាលារាម" នៅ "វត្តកំព្រៅ" ព្រះជន្ម ២១វស្សាបានបំពេញជាភិក្ខុ ដោយមាននាមបញ្ញត្តិថា ព្រះបទុមត្ថេរ បានបន្តការសិក្សានៅភ្នំពេញជាច្រើនឆ្នាំ ក្រោយពីត្រឡប់មកភូមិកំណើតវិញ ព្រះបទុមត្ថេរសោមមាននាទីជាចៅអធិការនៅវត្តកំព្រៅ ដោយមានងារជាព្រះសង្ខវង្ស សុគតនៅគ.ស ១៩៣២ ក្នុងព្រះជន្មាយុ ៨០វស្សា។ ខ. ស្នាដៃ៖ រឿង ទុំទាវ (ព.ស ២៤៥៨ គ.ស ១៩១៥) រឿង សព្វសិទ្ធិ (១៩១៤) (មិនមែនសព្វសិទ្ធិ…