Showing posts with the label ធម៌ពួក០៦-១០Show all
អង្គ៧របស់វិន័យធរមាន៖

អង្គ៧របស់វិន័យធរមាន៖

ស្គាល់អាបត្តិ ស្គាល់អនាបត្តិ ស្គាល់លហុកាបត្តិ ស្គាល់គរុកាបត្តិ ជាអ្នកមានសីលសង្រួមក្នុងមាតិមោក្ខ។ ជាអ្នកបានដូចប្រាថ្នានូវឈានទាំង៤។ បាននិងជាក់ច្បាស់ក្នុងវិមុត្តិទាំងពីរ។ អង្គ៧ទៀតរបស់វិន័យធរមាន៖ ស្គាល់អាបត្តិ ស្គាល់អនាបត្តិ ស្គាល់លហុកាបត្តិ ស្គាល់គរុកាបត្តិ ជាពហុស្សូតទ្រទ្រង់នូវពុទ្ធវចនៈ។ ជាអ្នកបានដូចប្រាថ្នានូវឈានទាំង៤។ បាននិងជាក់ច្បាស់ក្នុងវិមុត្តិទាំងពីរ។

ភិក្ខុជាបុញ្ញក្ខេត្តប្រកបដោយអង្គ៧ប្រការគឺ៖

ភិក្ខុជាបុញ្ញក្ខេត្តប្រកបដោយអង្គ៧ប្រការគឺ៖

ធម្មញ្ញូៈ​ ជាអ្នកដឹងធម៌។ អត្ថញ្ញូៈ  ជាអ្នកដឹងអត្ថ។  អត្តញ្ញូៈ​ ជាអ្នកដឹងខ្លួន។ មត្តញ្ញូៈ  ជាអ្នកដឹងប្រមាណ។ កាលញ្ញូៈ  ជាអ្នកដឹងកាលគួរ មិនគួរ។ បរិសញ្ញូៈ​ ជាអ្នកដឹងបរិស័ទ។ បុគ្គលបរោបរញ្ញូៈ​ ជាអ្នកដឹងបុគ្គលដទៃគួរគប់រក។

ធម៌ជាបច្ច័យនឹងគ្នា៧យ៉ាងគឺ៖

ធម៌ជាបច្ច័យនឹងគ្នា៧យ៉ាងគឺ៖

ហិរិឱត្តប្បៈ  ជាបច្ច័យដល់  ឥន្ទ្រិយសំវរៈ ។ ឥន្ទ្រិយសំវរៈ  ជាបច្ច័យដល់  សីល ។ សិលៈ  ជាបច្ច័យដល់  សម្មាសមាធិ ។ សម្មាសមាធិៈ  ជាបច្ច័យដល់  យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ ។ យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ  ជាបច្ច័យដល់  និព្វិទាវិរាគៈ ។ និព្វិទាវិរាគៈ  ជាបច្ច័យដល់  វិមុត្តញ្ញាណទស្សនៈ  ។ វិមុត្តញ្ញាណទស្សនៈ  ជាបច្ច័យដល់  បច្ចេកវេក្ខណញ្ញាណ ។

ធម៌៧ប្រការជាទីប្រាថ្នានៃសត្រូវដែលមានសេចក្ដីក្រោធគឺ៖

ធម៌៧ប្រការជាទីប្រាថ្នានៃសត្រូវដែលមានសេចក្ដីក្រោធគឺ៖

ទុព្វណ្ណោ អស្សាតិៈ​ សូមឲ្យបុគ្គលនេះមានវណ្ណៈអាក្រក់។ ទុក្ខំ អសយេយ្យាតិៈ  សូមឲ្យបុគ្គលនេះដេកជាទុក្ខ។ ន បច្ចុរត្ថោ អស្សាតិៈ  សូមឲ្យបុគ្គលនេះកុំមានប្រយោជន៍ឡើយ។ ន ភោគវា អស្សាតិៈ  សូមឲ្យបុគ្គលនេះកុំមានភោគឡើយ។ ន យសវា អស្សាតិៈ​ សូមឲ្យបុគ្គលនេះកុំមានយសឡើយ។ ន មិត្តវា អស្សាតិៈ  សូមឲ្យបុគ្គលនេះកុំមានមិត្តឡើយ។ បរម្មរណា អបាយំ ឧបបជ្ជេយ្យៈ  សូមឲ្យបុគ្គលនេះក្រោយពីស្លាប់ទៅកើតអបាយភូមិ។

រតនៈ៧ប្រការរបស់ស្ដេចចក្រគឺ៖

រតនៈ៧ប្រការរបស់ស្ដេចចក្រគឺ៖

ចក្ករតនំៈ​ ចក្ករត្ន។ ហត្ថិរតនំៈ  ដំរីរត្ន។ អស្សរតនំៈ  សេះរត្ន។ មណិរតនំៈ  មណីរត្ន។ ឥត្ថីរតនំៈ  ស្រីរត្ន។ គហបណិរតនំៈ​ គហបតីរត្ន។ បរិនាយករតនំៈ​ បរិនាយករត្ន។

ធម៌នាំឲ្យទៅកើតជាព្រះឥន្ទ្រមាន៧ប្រការគឺ៖

ធម៌នាំឲ្យទៅកើតជាព្រះឥន្ទ្រមាន៧ប្រការគឺ៖

មាតាបេតិភរំ ជន្ដុំៈ  ជាអ្នកចិញ្ចឹមមាតាបិតា។ កុលេ ជេដ្ឋាបចាយិនំៈ​ ជាអ្នកប្រព្រឹត្តគោរពកោតក្រែងរៀមច្បងក្នុងគ្រួសារ ក្នុងត្រកូល។ សណ្ហំ សខិលសម្ភាសំៈ  ជាអ្នកពោលវាចាពីរោះទន់ភ្លន់។ បេសុណេយ្យប្បហាយិនំៈ  ជាអ្នកមិនពោលពាក្យញុះញង់។ មច្ឆេរវិនយេ យុត្តំៈ  ជាអ្នកប្រកបឧបាយបន្ទោបង់សេចក្ដីកំណាញ់។ សច្ចំៈ  ជាអ្នកពោលពាក្យពិតទៀងត្រង់។ កោធភិតុំៈ  ជាអ្នកសង្កត់នូវសេចក្ដីក្រោធ។ សម្គាល់ៈ   មឃមាណពបានបំពេញដោយបរិបូណ៌នូវវត្តទាំង៧ប្រការនេះក្រោយពីស្លាប់ទៅបានកើតជាព្រះឥន្ទ្រ ជាអ្នកធំជាងពួកទេវតាក្នុងឋានតាវត្តិង្ស។

ផលអាក្រក់របស់កម្ម៧យ៉ាងគឺ៖

ផលអាក្រក់របស់កម្ម៧យ៉ាងគឺ៖

មានអាយុខ្លី ព្រោះសម្លាប់សត្វ។ មានរោគច្រើន ព្រោះបៀតបៀនសត្វ។ មានរូនអាក្រក់ ព្រោះច្រើនដោយការខឹង។ មាសក្ដិតូចទាប ព្រោះច្រណែនគេ។ មានទ្រព្យតិច ព្រោះកំណាញ់ មិនឲ្យ។ កើតក្នុងត្រកូលថាកទាប ព្រោះមិនធ្វើសេចក្ដីគោរពអ្នកដទៃ។ អប្បឥតប្រាជ្ញា ព្រោះមិនសាកសួរ មិនខំសិក្សា។

វិសុទ្ធិ៧យ៉ាងគឺ៖

វិសុទ្ធិ៧យ៉ាងគឺ៖

សីលវិសុទ្ធិៈ​  សេចក្ដីបរិសុទ្ធនៃសីល។ ចិត្តវិសុទ្ធិៈ  សេចក្ដីបរិសុទ្ធនៃចិត្តដែលបានទូន្មានហើយ។ ទិដ្ឋិវិសុទ្ធិៈ  សេចក្ដីបរិសុទ្ធដោយការរកឃើញត្រូវ។ កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធិៈ  សេចក្ដីបរិសុទ្ធដោយឆ្លងការសង្ស័យ។ មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធិៈ  សេចក្ដីបរិសុទ្ធដោយការដឹងឃើញថាមគ្គ និងមិនមែនមគ្គ។ បដិបទាញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធិៈ​ សេចក្ដីបរិសុទ្ធដោយការដឹងការឃើញចំពោះផ្លូវប្រតិបត្តិ។ ញាណទស្សនវិសុទ្ធិៈ​ សេចក្ដីបរិសុទ្ធដោយញាណ និងទស្សនៈចំពោះអរិយមគ្គ អរិយផលដោយជាក់ច្បាស់។

អង្គទៀត៧របស់វិន័យធរមាន៖

អង្គទៀត៧របស់វិន័យធរមាន៖

ស្គាល់អាបត្តិ ស្គាល់អនាបត្តិ ស្គាល់លហុកាបត្តិ ស្គាល់គរុកាបត្តិ ជាអ្នកអាចរលឹកឃើញនូវខន្ធជាអតីតជាតិបាន។ ជាអ្នកមាននូវចក្ខុទិព្វ។ បាននិងជាក់ច្បាស់ក្នុងវិមុត្តិទាំងពីរ។

អង្គទៀត៧របស់វិន័យធរមាន៖

អង្គទៀត៧របស់វិន័យធរមាន៖

ស្គាល់អាបត្តិ ស្គាល់អនាបត្តិ ស្គាល់លហុកាបត្តិ ស្គាល់គរុកាបត្តិ ចេះចាំបាតិមោក្ខទាំងពីរដោយពិស្ដារ។ ជាអ្នកបានដូចប្រាថ្នានូវឈានទាំង៤។ បាននិងជាក់ច្បាស់ក្នុងវិមុត្តិទាំងពីរ។

ស្ត្រីដ៏ប្រសើរមានលក្ខណ:៧ប្រការគឺ៖

ស្ត្រីដ៏ប្រសើរមានលក្ខណ:៧ប្រការគឺ៖

ពេលញ៉ាំអាហារ និងពេលតែងខ្លួន មានភាពសប្បាយ ប្រិមប្រិយដូចមាតា។ វត្ថុណាដែលគួរបិទបាំងក៏ខ្មាសអៀនដូចប្អូនស្រី។ ពេលធ្វើកិច្ច ឬពេលព្រឹកចូលទីរកស្វាមីក៏មានការគោរពដូចទាសី។ ពេលកើតភ័យក៏មានសេចក្ដីគិត។ ពេលស្វាមីឃើញមុខក៏ខ្មាសអៀន។ ពេលដេកក៏ជាទីគួរមនោរម្យ។ ពេលស្វាមីក្រោធក៏អត់ធន់។ សម្គាល់ៈ   សា នារី សេដ្ឋីតិ វទន្តិ បណ្ឌិតា កាយស្ស ភេទា តិទិវេ ភវេយ្យ សា។ ស្រីប្រភេទនេះអ្នកប្រាជ្ញទាំងឡាយពោលថាប្រសើរបំផុត នារីនោះកាលបែកធ្លាយរាងកាយហើយរមែងទៅកើតក្នុងទេវលោក។

រតនៈ៧ប្រការគឺ៖

រតនៈ៧ប្រការគឺ៖

សុវណ្ណំៈ  មាស រជតំៈ  ប្រាក់ មត្តាៈ  កែវមុក្តា មណិៈ  កែវមណី វេឡុរិយោៈ  កែវពិទូរ្យ វជិរំៈ​  ពេជ្រ បវាឡំៈ  កែវប្រវាឡ

គុណធម៌ជាគ្រឿងចម្រើនយស៧ប្រការគឺ៖

គុណធម៌ជាគ្រឿងចម្រើនយស៧ប្រការគឺ៖

ឧដ្ឋានៈ  សេចក្ដីឧស្សាហ៍។ សតិៈ  សេចក្ដីរលឹកបាន។ សុចិកម្មៈ  ការងារស្អាតមានរបៀប។ និសម្មការៈ  ពិចារណាមុនហើយទើបធ្វើ។ សញ្ញតៈ  សេចក្ដីសង្រួម។ ធម្មជីវៈ  សេចក្ដីជាអ្នកនៅដោយធម៌។ អប្បមត្តៈ  សេចក្ដីជាអ្នកមិនប្រមាទ។

ស្ដាប់ធម៌មិនគោរពមានទោស៧ប្រការគឺ៖

ស្ដាប់ធម៌មិនគោរពមានទោស៧ប្រការគឺ៖

ស្ដាប់សណ្ដូកជើងៈ  កើតជាមនុស្សខ្វិន។ និយាយគ្នាៈ  កើតជាមនុស្សថ្លង់។ និយាយដើមគេៈ  កើតជាមនុស្សមានមាត់ស្អុយ។ ដេកស្ដាប់ៈ  កើតជាពស់ថ្លាន់។ គិតអ្វីផ្សេងៗ :   កើតជាសត្វស្លាប។ បរិភោគៈ  កើតជាអ្នកមានក្លិនខ្លួនស្អុយ។ គូសវាសលេងៈ​ កើតជាសត្វក្របី។

សប្បាយ៧ប្រការគឺ៖

សប្បាយ៧ប្រការគឺ៖

អាវាសោៈ  អាវាសជាទីសប្បាយ។ គោចរោៈ  ទីគោចរជាទីសប្បាយ។ ភស្សំៈ  ពោលពាក្យជាទីសប្បាយ។ បុគ្គលោៈ​  បុគ្គលជាទីសប្បាយ។ ភោជនំៈ  អាហារជាទីសប្បាយ។ ឧតុៈ  រដូវជាទីសប្បាយ។ ឥរិយាចថំៈ​ ឥរិយាបថជាទីសប្បាយ។ សម្គាល់ៈ   ព្រះយោគាវចរ អ្នកចម្រើនសមថកម្មដ្ឋាន កាលនឹងរក្សានូវបដិភានិមិត្ត គប្បីវៀរនូវហេតុមិនជាទីសប្បាយ៧យ៉ាងមានសេចក្ដីផ្ទុយគ្នា នេះចេញ គប្បីសេពគប់នូវហេតុជាទីសប្បាយ៧ប្រការ។

សត្តមហាឋាន៧កន្លែងគឺ៖

សត្តមហាឋាន៧កន្លែងគឺ៖

ពោធិបល្ល័ង្កៈ  ស្ថានទីព្រះពោធិសត្វគង់ប្រថាប់ហើយបានត្រាស់ដឹងនូវអនុត្តរសម្ពោធិញ្ញាណ។ អនិមិសចេតីៈ​ ស្ថានទីដែលព្រះពុទ្ធទ្រង់ឈរសម្លឺងមើលមហាពោធិព្រឹក្សដោយមិនប៉ព្រិចព្រះនេត្រអស់៧ថ្ងៃ និងទ្រង់កាត់សេចក្ដីសង្ស័យពួកទេវតា។ រតនចង្កមចេតិយៈ  ផ្ទះកែវទេវតានិម្មិតថ្វាយស្ថិតក្នុងទិសបច្ចឹម(ឬពាយព្យនៃមហាពោធិ)ជាស្ថានដែលព្រះអង្គទ្រង់ពិចារណាព្រះអភិធម្មអស់៧ថ្ងៃ។ អជបាលនិគ្រោធចេតិយៈ  ជាស្ថានទីដែលព្រះអង្គទ្រង់គង់សោយវិមុត្តិសុខអស់៧ថ្ងៃក្រោមដើមឈើនេះដែលស្ថិតនៅទិសបូព៌ានៃមហាពោធិព្រឹក្ស។ មុចលិន្ទចេតិយៈ  ស្ថានទីក្រោមដើមរាំងដែលព្រះអង្គសោយវមុត្តសុខអស់៧ថ្ងៃ រយៈពេលនោះមានភ្លៀងធំបង្អុ…

ភ្នំធំ៧យ៉ាងគឺ៖

ភ្នំធំ៧យ៉ាងគឺ៖

កញ្ចនបព្វតោៈ   ភ្នំមាស។ រជដបព្វតោៈ   ភ្នំប្រាក់។ មណិបព្វតោៈ   ភ្នំកែវមណី។ ហិង្គុលបព្វតោៈ   ភ្នំហិង្គុលៈ។ អញ្ជនបព្វតោៈ   ភ្នំអញ្ជនៈ។ សនុបព្វតោៈ​   ភ្នំសានុ។ ផលិកបព្វតោៈ   ភ្នំកែវផលិក។

សង្ឃទាន៧យ៉ាងគឺ៖

សង្ឃទាន៧យ៉ាងគឺ៖

ពុទ្ធប្បមុខ ឧភតោ សង្ឃទានំៈ​  ថ្វាយទានដល់សង្ឃទាំងពីរពួកមានព្រះពុទ្ធជាប្រធាន។ ឧភតោសង្ឃទានំៈ​ ថ្វាយទានដល់សង្ឃទាំងពីរពួក។ ភិក្ខុសង្ឃទានំៈ  ថ្វាយទានដល់ព្រះភិក្ខុសង្ឃ។ ភិក្ខុនីសង្ឃទានំៈ  ថ្វាយទានដល់ព្រះភិក្ខុនីសង្ឃ។ ឧភតោសង្ឃឧទ្ទិសាទានំៈ​ ថ្វាយទានដល់បុគ្គលដែលខ្លួនចោះចំពោះអំពីសង្ឃទាំងពីរពួក។ ភិក្ខុសង្ឃឧទ្ទិសទានំៈ  ថ្វាយទានដល់បុគ្គលដែលខ្លួនចោះចំពោះអំពីព្រះភិក្ខុសង្ឃ។ ភិក្ខុនីសង្ឃឧទ្ទិសទានំៈ  ថ្វាយទានដល់បុគ្គលដែលខ្លួនចោះចំពោះព្រះភិក្ខុនីសង្ឃ។ សម្គាល់ៈ   ក្នុងខទី៥ ៦ ៧ ដែលប្រើពាក្យថាបុគ្គលនោះគប្បីយល់ថាបុគ្គលក្នុងសង្ឃទាំអពីរផ្នែក ឬតែមួយផ្នែកឲ្យទ…

សារធម៌៧យ៉ាងគឺ៖

សារធម៌៧យ៉ាងគឺ៖

សីលសារៈ  ខ្លឹមធម៌គឺសីល។ សមាធិសារៈ  ខ្លឹមធម៌គឺសមាធិ។ បញ្ញាសារៈ  ខ្លឹមធម៌គឺបញ្ញា។ វិមុត្តិសារៈ  ខ្លឹមធម៌គឺវិមុត្តិ។ វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនសារៈ  ខ្លឹមធម៌គឺបច្ចវេក្ខណញាណ។ បរមត្ថសារៈ  ខ្លឹមធម៌គឺបរមត្ថាភិធម្ម។ និព្វានសារៈ  ខ្លឹមធម៌គឺព្រះនិព្វាន។

អកុប្បធម៌៧យ៉ាងគឺ៖

អកុប្បធម៌៧យ៉ាងគឺ៖

អប្បដ្ឋោ ហោតិៈ  ជាអ្នកមានសេចក្តីប្រាថ្នាតិច។ អប្បហោរា ហោតិៈ  ជាអ្នកមានអាហារតិច។ អប្បមិទ្ធោៈ  ជាអ្នកមានការដេកលក់តិច។ ពហុស្សត្តោៈ  ជាអ្នកមានចំណេះដឹងច្រើន យថា វិមុត្តំ បច្ចេវេក្ខតិៈ  ជាអ្នកពិចារណាចិត្តដែលរួចផុតហើយយ៉ាងណា។